Prosiectau ymchwil ERW

Yn 2017 sefydlodd ERW brosiect ymchwil mewn partneriaeth â chyd-weithwyr yn Yr Athrofa PCYDDS a thair ysgol. Roedd pob un o’r ysgolion yn blaenoriaethu agweddau gwahanol ar eu hymarfer mewn perthynas ag adborth effeithiol i’r disgyblion, ochr yn ochr â lleihau llwyth gwaith athrawon. Yr ysgolion dan sylw oedd Ysgol Bae Baglen (Castell-nedd Port Talbot), Ysgol Gyfun Treforys (Abertawe) ac Ysgol Gynradd Cwmrhydyceirw (Abertawe).

Ym mhob un o’r ysgolion, mae’r ymchwil yn dangos mai’r adborth mwyaf effeithiol yw’r adborth a roddir ar unwaith, sy’n sicrhau bod prosesau ‘anweladwy’ yn weladwy, ac sydd, ar yr un pryd, yn cydnabod yr angen i athrawon farcio gwaith mewn modd effeithiol.

Yn Ysgol Gynradd Cwmrhydyceirw, roedd lleihau sylwadau ysgrifenedig manwl o blaid adborth llafar a thechnegau penodol, yn lleihau llwyth gwaith yr athrawon ac yn helpu’r disgyblion i fagu hyder ynghylch eu dysgu. Mae’r disgyblion yn gweld sylwadau ysgrifenedig syml yn ddefnyddiol, ond pan fo angen i’r adborth fod yn fanwl neu’n fwy cymhleth, mae’n well ganddynt y cyfle i drafod â’r athro. Roedd argymhellion o’r gwaith yn cynnwys pwysigrwydd sicrhau bod unrhyw sylwadau ysgrifenedig yn berthnasol ac yn cael eu rhoi cyn gynted â phosibl, a bod gan yr athrawon yr hyder i roi adborth llafar ystyrlon pan fo hynny’n bosibl. Roedd archwiliad diweddar Estyn yn cydnabod bod y gwaith yng Nghwmrhydyceirw yn cael effaith gadarnhaol ar ddysgu’r disgyblion.

Yn Nhreforys, ffocws y gwaith oedd pwysigrwydd dangos i’r disgyblion sut y gallant wella eu gwaith, a hynny yn rhan bwysig o adborth effeithiol. Trwy symud oddi wrth rhoi sylwadau ysgrifenedig manwl at adborth wedi’i rannu a’i fodelu, gan ddefnyddio ysgolion cyrhaeddiad i lywio ffocws y datblygiad, mae yna botensial i leihau llwyth gwaith athrawon ac i helpu plant i deimlo eu bod yn deall yn well sut i wella eu gwaith. Wrth ddod yn fwyfwy cyfarwydd â’r systemau asesu sydd ar waith yn yr ysgol, mae’r disgyblion a’r athrawon, fel ei gilydd, yn nodi dealltwriaeth fwy cyffredin, a rennir, o sut i wella gwaith. Roedd argymhellion o’r gwaith yn cynnwys pwysigrwydd modelu dosbarth cyfan o ran darparu canllawiau gwerthfawr i’r disgyblion ynghylch sut i wella eu gwaith, ynghyd â’r defnydd o bolisi asesu a set o arferion cytunedig a rennir, a all sicrhau bod y disgyblion yn teimlo eu bod yn rhan o’r broses asesu.

Yn Ysgol Bae Baglan, roedd symud oddi wrth sylwadau ysgrifenedig manwl at adborth llafar gan ddefnyddio technoleg, wedi lleihau llwyth gwaith yr athrawon a helpu’r disgyblion i deimlo bod yr adborth yn bersonol i’w hanghenion unigol. Yn rhan o’r gwaith, byddai disgyblion o flynyddoedd 5 i 10 yn lanlwytho eu gwaith i ‘OneNote’, gyda’r athrawon yn ymateb ar-lein trwy roi adborth personol gan ddefnyddio rhaglen o’r enw ‘Office Mix’. Un o gryfderau’r dull hwn oedd yr hyblygrwydd yr oedd yn ei gynnig i’r athrawon a’r disgyblion, fel ei gilydd. Roedd argymhellion o’r gwaith hwn yn amlygu pwysigrwydd rhoi cyfleoedd i’r athrawon a’r disgyblion archwilio’r posibiliadau y gall technoleg eu cynnig mewn perthynas ag adborth llafar, a phryd y gellir defnyddio hyn.

Gallwch ddarllen yr astudiaethau adborth yn eu cyfanrwydd yma: Bae Baglan, Treforys a Cwmrhydyceirw