Ysgol Gynradd Baglan

Mae adran Cyfnod Sylfaen Ysgol Gynradd Baglan wedi cipio'r brif wobr yn ei chategori yng nghystadleuaeth Menter Ysgolion y Dreftadaeth Gymreig eleni.

Enw’r Ysgol: Ysgol Gynradd Baglan

Sir: Castell-nedd Port Talbot

Enw’r Pennaeth: Nicola Morgan

Nifer o fyfyrwyr: 172

 

Mae adran Cyfnod Sylfaen Ysgol Gynradd Baglan wedi cipio'r brif wobr yn ei chategori yng nghystadleuaeth Menter Ysgolion y Dreftadaeth Gymreig eleni.

Enillodd y dosbarth Darian Hanes Genedlaethol Sain Ffagan am ei brosiect o dan y teitl 'Mae llun yn adrodd mil o eiriau'.

Nod y wobr yw annog pobl ifanc mewn ysgolion i ymddiddori'n fwy yn eu treftadaeth a'r cyfraniad y mae eu teuluoedd a'u cymunedau yn ei wneud ati.

 

Ymchwil

Fel rhan o'r prosiect, dechreuodd y disgyblion trwy astudio lluniau o Barc Margam gan sylwi bod un ddelwedd yn edrych ychydig yn wahanol i'r gweddill.

Meddai Nicola Morgan, y Pennaeth: “Penderfynodd y disgyblion fod angen iddynt ymweld â Pharc Margam er mwyn mynd at lygad y ffynnon.

“Gwnaeth Cyfeillion Parc Margam gefnogi ein hymweliad a chafodd y dysgwyr y cyfle i ddatblygu eu sgiliau TGCh, gwaith maes a chreadigol.”

Datblygodd y disgyblion eu sgiliau llythrennedd, rhifedd, creadigol a TGCh trwy amrywiaeth o weithgareddau fel ysgrifennu dwyn i gof a chreu modelau 3D a lluniadau pastel neu siarcol o'r Castell a Theulu'r Talbot.

At hynny, creodd y disgyblion gyflwyniadau ar fywyd Castell Margam yn oes Fictoria gan gynnwys drama, canu, siarad corawl, a gwaith llafar unigol.

Roedd yr ymchwil yn cynnwys astudiaeth o fanylion cyfrifiadau, mapiau, a siartiau achau.

Defnyddiwyd rhaglenni TG yn effeithiol a chafwyd arddangosfeydd ar draws yr ysgol i ddangos enghreifftiau manwl o waith y plant.

Defnyddiwyd cysylltiadau pellach â'r gymuned i wella'r profiad dysgu trwy wahodd Cymdeithas Gamerâu Castell-nedd i egluro’r ffordd y câi lluniau eu tynnu yn oes Fictoria a’r modd y mae'r broses honno wedi datblygu hyd heddiw.

Rhoddodd hyn brofiadau dysgu uniongyrchol pellach i’r plant i ddatblygu eu sgiliau TGCh trwy apiau amrywiol, ac i ddatblygu eu sgiliau llythrennedd trwy ysgrifennu cyfarwyddiadol, dwyn i gof ac esboniadol.

Digwyddiadau

Trefnwyd Diwrnod Fictoraidd lle gwisgodd y staff a’r disgyblion ddillad o oes Fictoria er mwyn cymryd rhan mewn diwrnod ffug-Fictoraidd.

Ymhlith rhai o’r gweithgareddau a gyflawnwyd oedd ymarferion dril, ysgrifennu â sialc ar lechen a gwneud doliau peg yn ogystal â gweithgareddau domestig i roi blas i’r dysgwyr ar sut beth oedd bod yn blentyn yn oes Fictoria.

Yn y prynhawn, cafodd y gymuned ehangach, gan gynnwys rhieni, llywodraethwyr ac aelodau eraill o'r gymuned, eu gwahodd i'r ysgol i gael te prynhawn gan roi'r cyfle i’r plant siarad am atgofion yr oedolion o Barc Margam a rhannu pa ddelweddau bynnag oedd ganddynt ohono.

Diwydiant

Cafodd cysylltiadau â diwydiant yr ardal eu datblygu trwy Adran Addysg Gwaith Dur Tata a weithiodd gyda'r dysgwyr wrth iddynt astudio’r gwaith dur presennol a'r dylanwad a gafodd teulu'r Talbot ar ddatblygiad yr ardal leol. 

Meddai Nicola, “Cafodd sgiliau llythrennedd, rhifedd a meddwl eu datblygu trwy amrywiaeth o weithgareddau a oedd yn gysylltiedig â'r ymweliad hwn.”

 

Local Authorites Swansea-Abertawe Neath Port Talbot - Castell Nedd Port-Talbot Ceredigion Carmarthenshire - Sir Gaerfyrddin Pembrokeshire-Sir Benfro Powys

Mae ERW yn gynghrair o 6 awdurdod lleol sy’n cael ei rheoli gan gyd-bwyllgor a gyfansoddwyd yn gyfreithiol. Ei nod yw gweithredu’r strategaeth ranbarthol a’r cynllun busnes a gytunwyd i gefnogi gwella ysgolion.